Nie przegap
Strona główna » Religia » Wielka Sobota – święcenie pokarmów w Szczepanowie i Sterkowcu

Wielka Sobota – święcenie pokarmów w Szczepanowie i Sterkowcu

Wielkanocna tradycja nakazuje święcić pokarmy w Wielką Sobotę. Produkty, które wkładamy do przystrojonych koszyków znajdą się na Wielkanocnym stole. Zanim jednak tam trafią w przeddzień Wielkanocy muszą zostać poświęcone przez kapłana.

W parafii Szczepanów od lat święcenie pokarmów odbywa się nie tylko w kościele parafialnym, ale także w domach kultury (m.in. w Sterkowcu), remizach i prywatnych posesjach stanowiących tradycyjne miejsce spotkań parafian.

Sam zwyczaj znany jest w Kościele od Średniowiecza. Początkowo święcono wyłącznie baranka, później także mięso, jaja, ser, masło, ryby oraz liczne przyprawy i zioła. Mięso symbolizuje baranka paschalnego, chleb jest pamiątką rozmnożenia chleba przez Jezusa, a jajo – oznacza symbol rodzącego się życia i Zmartwychwstałego Chrystusa. Święcenie pokarmów wielkanocnych jest do dziś aktualne nie tylko w Polsce, lecz również w innych krajach, na przykład w Austrii, w Bawarii i we Włoszech.

Historia święcenia pokarmów w Sterkowcu

Tradycja święcenia pokarmów w Sterkowcu ma swoją długą tradycję, jednak jej początki z powodu upływu czasu są już trudne do uchwycenia. Prawdopodobnie tak jak i w innych miejscowościach święcenie pokarmów na wybranym placu było podyktowane udogodnieniem dla wiernych – wszak dotarcie do Szczepanowa zajmowało piechotą nieco czasu. O wiele łatwiej było posłać któregoś z gospodarzy furmanką po księdza, który miał dokonać poświęcenia pokarmów. Z czasem miejsce konnego  wozu zajęły pierwsze samochody osobowe (w latach 60-tych XX wieku). Przez lata przywóz księdza na święcenie stanowił wyróżnienie dla gospodarza i cieszył się sporym poważaniem. Na początku lat 2000 księża zaczęli przyjeżdżać na święcenie własnymi samochodami.

Miejscowym zwyczajem jest, że poświęcenia pokarmów dokonuje ksiądz wikary uczący w danym czasie w Sterkowcu religii, ale nie jest to ściśle przestrzegana reguła. Za posługę dla księdza przekazywano ofiarę: kiedyś były to jajka (zbierane do łopołki – kosza wyplatanego z łyka dębowego), a później od lat 80-tych XX wieku pieniądze. 

Miejsce święcenia pokarmów przez lata zmieniało się. Z potwierdzonych informacji – po II Wojnie Światowej święcenie pokarmów odbywało się na placu obok szkoły podstawowej (warto zaznaczyć, że budynek szkoły powstał w 1907 r., a więc jest prawdopodobne że od tego mniej więcej czasu święcono pokarmy również w tym miejscu). Po usunięciu religii ze szkoły (od 1959 r.) święcenie odbywało się w punkcie katechetycznym prowadzonym w domu pani Wiktorii Golec (przy ul. Sosnowej, obecnie budynek już nie istnieje). Wyjątkowo jeden raz pod koniec lat 80-tych XX wieku święcenie odbyło się na ogrodzie u państwa Zdunków. Po oddaniu do użytku nowego budynku Domu Kultury w Sterkowcu (w 1994 r.) święcenie odbywa się w sali widowiskowej.  

W 2003 roku w 750 rocznicę kanonizacji Św. Stanisława przy okazji święcenia pokarmów dokonano ponownego poświęcenia odnowionego krzyża stanowiącego pamiątkę jubileuszu 9 wiekowego odkupienia (krzyż ufundowała gromada Sterkowiec w 1936 r.). 

Od kilkunastu lat święcenie rozpoczyna się zwyczajowo o godz. 9.30. Na przestrzeni lat święcenie rozpoczynało się najwcześniej o godz. 9.00, a najpóźniej o godz. 10.00. Po błogosławieństwie wody, kapłan błogosławi pokarmy przyniesione w koszykach, które są ustawione na dużym wspólnym stole pośrodku sali. Poświęconą wodę można zabrać do domu. W obrzędzie bierze udział zazwyczaj ponad 100-130 osób, w grupie tej dużą część stanowią rodzice z dziećmi.

Z czasem dostępność samochodów spowodowała, że część mieszkańców jedzie do szczepanowskiej bazyliki na święcenie pokarmów, przy okazji nawiedzając Grób Pański i adorując krzyż. Nadal jednak wiele osób w naszej małej społeczności ceni sobie możliwość spotkania w Domu Kultury w Sterkowcu i kultywuje tą małą, lokalną tradycję.  A po święceniu i tak jedzie do kościoła parafialnego, by tam pomodlić się przy Grobie Pana Jezusa. 

Podziękowania za pomoc w opracowaniu teksty dla: Marii Zdunek, Marii Paprockiej, Doroty Karaś, Agnieszki Pałki.

Galeria zdjęć Sterkowiec <==

Galeria zdjęć Szczepanów <==

sterkowiec.pl / bazylikaszczepanow.pl

Foto Olczak

Zostaw odpowiedź.

Twój adres email nie będzie opublikowany.Pola wymagane *

*

For security, use of Google's reCAPTCHA service is required which is subject to the Google Privacy Policy and Terms of Use.

If you agree to these terms, please click here.

Zwiększ czcionkę
Zmień kontrast