Pokaz filmu „Małopolscy kapelani Golgoty Wschodu”
Dwaj kapłani, w tym ksiądz Andrzej Niwa – który przed wojną posługiwał m.in. w Uściu Solnym – zostali zamordowani w zbrodni katyńskiej. Ich poruszające losy przypomina film „Małopolscy kapelani Golgoty Wschodu”, który będzie można zobaczyć już 14 kwietnia w Muzeum Armii Krajowej w Krakowie.
W najbliższy wtorek 14 kwietnia 2026 r. o godz. 12 Muzeum Armii Krajowej (instytucja kultury województwa małopolskiego) zaprasza na pokaz filmu Bogusławy Stanowskiej-Cichoń pt. „Małopolscy kapelani Golgoty Wschodu” z udziałem reżyserki.
Dokument opowiada o dwóch kapłanach z Małopolski – ks. Janie Leonie Ziółkowskim i ks. Andrzeju Niwie – duszpasterzach Wojska Polskiego, którzy towarzyszyli oficerom wziętym do niewoli po sowieckiej agresji 17 września 1939 r., a następnie zostali zamordowani w Katyniu i Charkowie.
Ksiądz Jan Ziółkowski urodzony w Woli Wieruszyckiej, absolwent gimnazjum w Bochni, chciał wstąpić do Legionów, potem jako kapelan uczestniczył w największych bitwach wojny polsko-bolszewickiej, niosąc wsparcie duchowe żołnierzom. W okresie międzywojennym był proboszczem wojskowym m.in. w Wilnie, Lublinie, Stanisławowie i Jarosławiu. W sierpniu 1939 r. został przydzielony na stanowisko szefa służby duszpasterskiej 24. Dywizji Piechoty w Jarosławiu.
Ksiądz Andrzej Niwa urodzony w Chechłach koło Ropczyc po święceniach w Wyższym Seminarium Duchownym w Tarnowie posługiwał jako wikariusz m.in. w Nowym Sączu, Łącku, Krużlowej, Uściu Solnym i Pogórskiej Woli w diecezji tarnowskiej. Następnie został powołany na funkcję kapelana w Korpusie Ochrony Pogranicza i pełnił służbę na placówkach kresowych. Potem służył w parafiach wojskowych w Prużanie, Ostrowie Wielkopolskim i Tarnowie. W kampanii wrześniowej wziął udział jako kapelan tarnowskiego 5. Pułku Strzelców Konnych.
Po sowieckiej agresji 17 września 1939 r. obaj nieśli pomoc duchową polskim oficerom przetrzymywanym w obozach w Starobielsku i Kozielsku. Odprawiali potajemnie msze, spowiadali i udzielali ostatniego namaszczenia. Gdy ks. Ziółkowskiemu zaproponowano ucieczkę, odpowiedział „W niewoli sowieckiej będę żołnierzom polskim bardzo potrzebny”.
Obydwaj zostali zamordowani przez NKWD wiosną 1940 r.: ks. Andrzej Niwa w Charkowie, ks. Jan Ziółkowski w Katyniu.
Film jest oparty na świadectwach rodzinnych i wypowiedziach historyków. Pokazuje także pielgrzymkę członków Stowarzyszenia Pamięć Kapelanów Katyńskich do sanktuarium w Kalwarii Pacławskiej, które jest miejscem kultu kapelanów – męczenników zbrodni katyńskiej. Co roku przy tablicy upamiętniającej zamordowanych odbywają się tam uroczystości podczas Katyńskiego Apelu Poległych z udziałem kompanii reprezentacyjnej wojska i funkcjonariuszy Straży Granicznej.
Autorką filmu jest Bogusława Stanowska-Cichoń, scenarzystka i reżyserka, twórczyni wielu filmów dokumentalnych nagradzanych na festiwalach filmowych. Po projekcji zaplanowano spotkanie z reżyserką.
Projekcja odbędzie się we wtorek 14 kwietnia o godz. 12 w Muzeum Armii Krajowej przy ul. Wita Stwosza 12 w Krakowie. Wstęp wolny. Zapraszamy do udziału.
—
Muzeum AK w Krakowie
